نشست خبری با عنوان «مطالعه و بهینهسازی میزان رادون و ارزیابی ریسک سلامت در منازل مسکونی شهر گناباد» با همکاری اداره ترجمان دانش مدیریت اطلاعرسانی پزشکی و منابع علمی دانشگاه و مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، روز دوشنبه ۵ آبان ۱۴۰۴ ساعت ۸ صبح در ساختمان نظام مهندسی برگزار شد.
در این نشست، دکتر لاله کلانکش، عضو هیات علمی دانشگاه و استادیار بهداشت محیط، به عنوان ارائهدهنده اصلی، به تشریح ابعاد مختلف این پژوهش پرداخت. همچنین دکتر احمد زارعی، دکتر محمد مسافری، مهندس نسیم خواجویان و بهجت سروری از دیگر مجریان و همکاران این طرح پژوهشی بودند. این نشست بهطور ویژه برای اعضای سازمان نظام مهندسی برگزار شد.
دکتر کلانکش در این نشست با اشاره به اهمیت موضوع اظهار کرد: دلیل اصلی انتخاب این طرح، افزایش نگرانیها درباره خطرات ناشی از گاز رادون در فضاهای بسته و تأثیر آن بر سلامت عمومی، بهویژه افزایش خطر ابتلا به سرطان ریه بوده است. گاز رادون یکی از مهمترین منابع پرتوگیری طبیعی به شمار میرود که بهصورت بیصدا و نامرئی در ساختمانها تجمع میکند و در صورت نبود تهویه مناسب، میتواند سلامت ساکنان را با تهدید جدی مواجه سازد.
وی افزود: با توجه به نبود دادههای دقیق درباره میزان این گاز در شهر گناباد، این پژوهش با بهرهگیری از روشهای علمی و مدلسازی آماری، با هدف برآورد خطر مادامالعمر ابتلا به سرطان ریه (ELCR) ناشی از تماس با رادون در محیطهای بسته مسکونی انجام شد.
از جمله ویژگیها و نوآوریهای مهم این پژوهش میتوان به استفاده از روش شبیهسازی مونتکارلو برای برآورد عدم قطعیت نتایج، اندازهگیری واقعی گاز رادون در ۵۰ منزل مسکونی در جهات مختلف جغرافیایی شهر گناباد، بررسی اثر سن، جنس و وضعیت سیگار کشیدن بر سطح ریسک سرطان ریه و نیز تحلیل آماری پیشرفته با نرمافزارهای SPSS و Crystal Ball اشاره کرد. نوآوری اصلی این مطالعه در ترکیب دادههای میدانی با مدلهای تصادفی برای دستیابی به تصویری دقیقتر از توزیع خطر در جمعیت عمومی بوده است.
این پژوهش بهطور کامل در مرحله میدانی و آزمایشگاهی اجرا شده و اندازهگیریها در زمستان ۲۰۲۲ انجام شده است. نتایج حاصل نیز پس از تحلیل آماری در مجله تخصصی Journal of Radiation Research and Applied Sciences منتشر شدهاند. با این حال، مرحله بهرهبرداری اجرایی این طرح، شامل سیاستگذاری و اعمال تغییرات در سطح جامعه، همچنان نیازمند توسعه و همکاری نهادهای محلی و وزارت بهداشت برای پایش مستمر و تدوین دستورالعملهای پیشگیرانه است.
یافتههای این مطالعه میتواند نقش مهمی در کاهش خطر سرطان ریه ناشی از گاز رادون ایفا کند. شناسایی مناطق دارای سطوح بالای رادون، زمینه را برای تدوین سیاستهای بهداشتی و ساختمانی ایمنتر فراهم میسازد و میتواند به افزایش آگاهی عمومی در زمینه تهویه مناسب و ساختوساز ایمن در برابر رادون منجر شود. همچنین نتایج این پژوهش میتواند مبنایی برای تدوین استانداردهای ملی رادون در ایران باشد و در نهایت از بروز بیماریهای ناشی از پرتوگیری در جمعیت محلی پیشگیری کند.
در پایان این نشست، حاضران سوالات و دیدگاههای خود را درباره ابعاد مختلف پژوهش، نحوه سنجش گاز رادون، راهکارهای کنترل آن در ساختمانها و الزامات فنی ساختوساز ایمن مطرح کردند. این بخش تعاملی با استقبال شرکتکنندگان همراه شد و بر اهمیت ارتباط میان پژوهشهای دانشگاهی و حوزههای اجرایی و مهندسی در راستای ارتقای سلامت جامعه تأکید شد.